De positie van de ZZP’er in 2020 en 2021



Onlangs las ik in het Financieel Dagblad dat het voor het eerst is gelukt om in een CAO (in de architectenbranche) een tarief af te spreken voor ZZP’ers. En terwijl ik op internet de algemeen verbindendverklaring van deze CAO zocht, werd ik gebeld door een onderneming, omdat een medewerker van de belastingdienst had gezegd dat hun samenwerking met zelfstandigen niet zou deugen. Was wellicht sprake van kwaadwillendheid, met handhaving van de wet DBA tot gevolg? Er gebeurt veel in ZZP-land en ik zet de ontwikkelingen daarom op een rij.

Wat geldt er nu (november 2019)?

De wet DBA bestaat totdat deze vervangen is door nieuwe regelgeving, waarvan de inwerkingtreding nu wordt voorzien per 1 januari 2021. Tot dat moment wil de fiscus de wet DBA alleen handhaven als sprake is van “kwaadwillendheid”. En dat is dan zoiets als ‘het doelbewust doorgaan in de vorm van een opdrachtrelatie, terwijl wel duidelijk is dat eigenlijk sprake is van schijnzelfstandigheid en dus gekozen had moeten worden voor een arbeidsovereenkomst’. En handhaven houdt in dat de fiscus de relatie alsnog aanmerkt als een (fictief) dienstverband, met naheffingen en boetes tot gevolg. Dit risico kan ingeperkt worden door gebruik te (blijven) maken van de modelovereenkomsten op de site van de belastingdienst. Maar het is niet zo dat het gebruik van zo’n overeenkomst partijen volledig vrijwaart: als de praktijk afwijkt van wat partijen op papier hebben afgesproken, dan kan de fiscus alsnog ingrijpen.

Wat gaat er gelden?

De Autoriteit Consument & Markt heeft afgelopen zomer een concept beleidskader gepubliceerd over tariefafspraken met/tussen ZZP’ers, waardoor dat soort afspraken niet langer in strijd zal zijn met de mededingingsregels. Deze leidraad sluit weer aan bij conceptwetgeving, te weten het wetsvoorstel Minimumarbeidsbeloning Zelfstandigen en het wetsvoorstel Zelfstandigenverklaring. Deze voorstellen zijn nu in de consultatiefase.

De gedachte achter alle conceptregels is dat er drie groepen komen:

  • de minima voor wie een minimumtarief van € 16 per uur moet gaan gelden
  • de maxima, die werken op basis van een uurtarief van meer dan € 75 per uur
  • en een groep ertussen.

Voor de minima geldt dat achteraf wordt getoetst of daadwerkelijk het minimumtarief is betaald. Blijkt een te optimistische inschatting te zijn gemaakt van het aantal te besteden uren, dat heeft de opdrachtgever pech en moet hij bijbetalen aan de ZZP’er. Uit de reacties van betrokkenen in de internetconsultatie volgt dat velen verwachten dat dit uurtarief te laag is, dat allerlei ontduikingsconstructies zullen worden toegepast en dat teveel gevraagd gaat worden van de “minimumlijder”. Zoals iemand zei: “het is te weinig om van te leven en te veel om dood van te gaan”.

Voor de maxima geldt dat zij genoeg geld verdienen om voor zichzelf te zorgen, zodat hun positie minder bescherming behoeft. Zij kunnen gebruik maken van een zelfstandigenverklaring die beide partijen vrijwaart van fiscale gevolgen. Maar die verklaring geldt slechts voor een jaar. Daarna doorwerken voor dezelfde opdrachtgever betekent onzekerheid. Niet over het jaar dat al is gewerkt, maar wel over de kwalificatie van de relatie daarna. In de toelichting op het voorstel staat dat partijen dan terugvallen op een arbeidsrelatie of op de regels voor de tussencategorie.  Waarom een jaar? Ik kan er geen goede verklaring voor bedenken.

En de ZZP’er ertussenin? Daarover is nog niet veel bekend. Er komt een webmodule aan de hand waarvan kan worden vastgesteld of wel of niet sprake is van schijnzelfstandigheid. Hoe dat gaat uitpakken? Geen idee.

Valt er nog wat aan te doen?

Het is te prijzen dat pogingen worden gedaan om de positie van zwakkeren in de samenleving te beschermen en evidente misbruikgevallen tegen te gaan. De vraag is of dat doel wordt bereikt met deze nieuwe regels. Werkgevers en vakbonden vinden over en weer dat de plannen te complex zijn en riepen op deze niet bij de Tweede Kamer in te dienen. En intussen gaat de commissie Borstlap op 23 januari a.s. ook een rapport uitbrengen over de wildgroei aan samenwerkingsvarianten. Misschien dat dit rapport nog gaat leiden tot aanpassingen in deze conceptregelgeving. Iedereen snakt naar eenvoudige regels en oplossingen, maar de maatschappelijke werkelijkheid is dat al die  samenwerkingsvarianten er niet voor niks zijn….

En heeft u nu al vragen? Neem dan gerust contact met mij op: Muriel Middeldorp (tel: 023 – 5530235 / middeldorp@potjonker.nl).

Vindt u deze blog interessant en wilt u op de hoogte blijven? Schrijft u zich dan in voor onze nieuwsbrief.




Actueel / blog

Annotatie van Rocco Mulder bij de uitspraak van 4 oktober 2019 van de Hoge Raad, JOR 2019/269

Aansprakelijkheid stille bewindvoerder in pre-pack De Hoge Raad heeft op 4 oktober 2019 voor de eerste keer een uitspraak gewezen over de maatstaf van de persoonlijke aansprakelijkheid van de stille bewindvoerder bij een pre-pack voor het Ruwaard van Putten ziekenhuis. In de meest recente uitgave van de JOR (Jurisprudentie Onderneming & Recht) licht Rocco Mulder, advocaat en  ❯


Ambitieuze rechtenstudenten opgelet! Onze in-house dag is 13 februari 2020.

Je studeert rechten en wilt waarschijnlijk de advocatuur in. Maar welk advocatenkantoor past écht bij jou? Omdat wij begrijpen dat de keuze voor een specifiek kantoor lastig kan zijn, nodigen wij ambitieuze en ondernemende rechtenstudenten (laatste jaar BA of MA) uit om op 13 februari 2020 ons kantoor te leren kennen! Over Pot Jonker Pot  ❯

Pot Jonker Advocaten
Pot Jonker Advocaten
10 december 2019

De positie van de ZZP’er in 2020 en 2021

Onlangs las ik in het Financieel Dagblad dat het voor het eerst is gelukt om in een CAO (in de architectenbranche) een tarief af te spreken voor ZZP’ers. En terwijl ik op internet de algemeen verbindendverklaring van deze CAO zocht, werd ik gebeld door een onderneming, omdat een medewerker van de belastingdienst had gezegd dat  ❯


Slapende dienstverbanden? Kom in actie!

Per 1 april 2020 worden werkgevers gecompenseerd voor betaling van de transitievergoeding (bij het einde van het dienstverband) aan (ex-)werknemers die op of na 1 juli 2015 (meer dan) twee jaar ziek zijn c.q. waren (de Wet compensatie transitievergoeding). Dat is niets nieuws. Maar een interessante vraag die hieruit voortvloeit is of die (ex-)werknemers, de  ❯


WW-premie

Het duurt niet lang meer voordat de WAB in werking treedt. Een van de vele wijzigingen die de WAB met zich brengt, is de afschaffing van de gedifferentieerde WW-premie en de introductie van een hoog en een laag WW-tarief. U komt alleen voor de lage WW-premie in aanmerking indien sprake is van een schriftelijke arbeidsovereenkomst  ❯


Aftermovie seminar arbeidsrecht 2020

In nog geen minuut tijd terugblikken op het seminar Arbeidsrecht in 2020? Dat kan nu! * Kennis blijven delen * Het was een geslaagd seminar. We vinden het belangrijk om kennis te blijven delen. Dit doen wij onder andere via onze website, social media en nieuwsbrief. Dus wilt u op de hoogte blijven? Schrijft u  ❯


Blog | Terugblik seminar Arbeidsrecht in 2020

Afgelopen 31 oktober vond ons seminar ‘Arbeidsrecht in 2020’ plaats dat met de opkomst van 140(!) aanwezige HR-professionals en (bedrijfs)juristen een groot succes was. Samen met Professor Verhulp bespraken we de veranderingen in het arbeidsrecht die binnen nu en een paar maanden worden doorgevoerd. We hebben de concrete wetswijzigingen en veranderingen toegelicht, met name het  ❯


Update Wet open overheid – jurisprudentie, voortgangsbericht en ECB-advies

In een eerdere blog (“Doorstart van de Wet open overheid”) is ingegaan op de (voorgestelde) nieuwe wettelijke regeling voor het openbaar maken van overheidsinformatie: de Wet open overheid (Woo). Deze wet beoogt de huidige Wet openbaarheid van bestuur (Wob) te vervangen. Het oorspronkelijke ontwerp van de Woo werd (met name financieel) zo goed als onuitvoerbaar  ❯


Margot van Keeken gestart als juridisch medewerker

Margot van Keeken is recentelijk gestart bij Pot Jonker Advocaten als juridisch medewerker op de sectie insolventie- en ondernemingsrecht. Gedurende haar studie heeft zij ervaring opgedaan bij de Rechtswinkel Amsterdam en heeft zij haar juridische blik en kennis verbreed door een master te volgen in Amerika. Ruimte voor ontwikkeling én specialisatie “Na mijn studie rechten  ❯

Pot Jonker Advocaten
Pot Jonker Advocaten
18 november 2019

Wob-cursus Universiteit Leiden

Deze week gaf onze bestuursrechtadvocaat Pieter Swagemakers samen met universitair hoofddocent Annemarie Drahmann de postacademische cursus Actualiteiten Wob bij de prachtige Oude Sterrewacht van de Universiteit Leiden. “Waar in voorgaande jaren de nadruk meer leek te liggen op de uitzonderingsgronden uit de Wob, is het leuk om te zien dat dit jaar de nadruk lag  ❯