De warmtetransitie van bestaande bouw



Als het definitieve Klimaatakkoord is ondertekend, moet in korte tijd de warmtetransitie worden gerealiseerd. Het doel is om in 2030 1,5 miljoen bestaande woningen te hebben verduurzaamd door deze op andere wijze te verwarmen dan met aardgas. In het Klimaatakkoord is benoemd dat daarvoor de nodige wetgeving moet worden aangepast. Zo wordt de Omgevingswet herijkt en zullen de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet worden herzien en samengevoegd in een nieuwe Energiewet. Deze aanpassingen zijn nodig om ervoor te zorgen dat de gasaansluitingen van bestaande bouw verdwijnen.

Het Klimaatakkoord verplicht gemeenten om uitvoeringsplannen op te stellen waarin per wijk wordt bepaald wanneer en hoe de wijk van het aardgas af gaat en welk alternatief voor aardgas er wordt gekozen. In het Klimaatakkoord is opgenomen dat de uitvoeringsplannen die gemeenten maken in het kader van de warmtetransitie, moeten worden ingepast in de omgevingsplannen als de Omgevingswet in werking is getreden. In het Klimaatakkoord wordt dit verder niet toegelicht, behalve dat beroep open zal staan bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State en dat de nadeelcompensatieregeling geldt.

Het is onduidelijk wat dit betekent. De vraag is of het opnemen van een gebodsbepaling om gebouweigenaren van bestaande woningen te dwingen om hun huis op andere manieren dan met aardgas te verwarmen mogelijk zal worden gemaakt. Het zal dus interessant zijn om te zien of en hoe dit verder wordt uitgewerkt in de (uitvoeringsregels) van de Omgevingswet. De verwijzing naar de nadeelcompensatieregeling zou erop kunnen wijzen dat het de bedoeling is om bijvoorbeeld een einddatum voor het gebruik van aardgas in een bepaalde wijk op te nemen en eventueel gebodsbepalingen omtrent alternatieve wijzen van verwarming.

De VNG heeft in een brief aan de Tweede Kamer op 12 december 2018 uiteengezet dat aanpassing van de Gaswet ook noodzakelijk is. Een woningeigenaar heeft het recht om aangesloten te blijven op het gasnet. Op dit moment voorziet de Gaswet niet in de mogelijkheid om anders dan op vrijwillige basis een gasaansluiting te verwijderen. Ook hebben netbeheerders de plicht om het gasnet te onderhouden (artikel 10, lid 1, Gaswet).

Op 19 juni 2019 is de Crisis- en Herstelwet gewijzigd en is daarin de mogelijkheid opgenomen om af te wijken van de Gaswet. Als een onderwerp uitputtend is geregeld, zoals in de Gaswet, is het gemeenteraden gewoonlijk niet toegestaan daarover andere regels te stellen in bestemmingsplannen. Het is dus niet mogelijk, ook niet in een bestemmingsplan met verbrede reikwijdte, om in afwijking van de Gaswet een datum in het bestemmingsplan op te nemen waarop de gasaansluitingen moeten zijn verwijderd.

Met de wijziging wordt het mogelijk om met een bestemmingsplan verbrede reikwijdte af te wijken van de Gaswet. Dit zal alleen gelden voor gemeenten die zijn aangewezen als “proeftuinen aardgasvrije wijken”. Dit wordt in een amvb nader uitgewerkt. Op deze manier moet de Crisis- en Herstelwet nog beter inzetbaar zijn als Transitiewet.

Het ontwerp van de nieuwe Energiewet wordt naar verwachting eind 2019 ter consultatie gebracht. Het is afwachten wat daarin precies geregeld gaat worden. Om de warmtetransitie daadwerkelijk mogelijk te maken, zullen grote aanpassingen nodig zijn.

Deze bijdrage is ook gepubliceerd in de Nieuwsbrief Omgevingsrecht van SDU.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Rachel Hoeneveld (tel. 023 5530 241; hoeneveld@potjonker.nl) of één van de andere advocaten van de sectie Bestuurs- en overheidsrecht van Pot Jonker advocaten.

Vond u deze blog interessant en wilt u op de hoogte blijven? Schrijft u zich dan in voor onze nieuwsbrief




Actueel / blog

Margot van Keeken gestart als juridisch medewerker

Margot van Keeken is recentelijk gestart bij Pot Jonker Advocaten als juridisch medewerker op de sectie insolventie- en ondernemingsrecht. Gedurende haar studie heeft zij ervaring opgedaan bij de Rechtswinkel Amsterdam en heeft zij haar juridische blik en kennis verbreed door een master te volgen in Amerika. Ruimte voor ontwikkeling én specialisatie “Na mijn studie rechten  ❯

Pot Jonker Advocaten
Pot Jonker Advocaten
18 november 2019

Wob-cursus Universiteit Leiden

Deze week gaf onze bestuursrechtadvocaat Pieter Swagemakers samen met universitair hoofddocent Annemarie Drahmann de postacademische cursus Actualiteiten Wob bij de prachtige Oude Sterrewacht van de Universiteit Leiden. “Waar in voorgaande jaren de nadruk meer leek te liggen op de uitzonderingsgronden uit de Wob, is het leuk om te zien dat dit jaar de nadruk lag  ❯


Verplicht einde aan ‘slapend dienstverband’

De Hoge Raad schudt slapers wakker! Hij heeft vandaag (8/11) bepaald dat de werkgever in beginsel verplicht is om op verzoek van een langdurig arbeidsongeschikte werknemer, een ‘slapend dienstverband’ te beëindigen onder betaling van de wettelijke transitievergoeding. Dat is ook het geval als de ‘slaper’ bijna de pensioengerechtigde leeftijd heeft bereikt. En de hoogte van  ❯


Jaap Lampe bedankt!

Afgelopen zondag nam Jaap Lampe na 15 jaar afscheid als algemeen directeur van de Stadsschouwburg & Philharmonie Haarlem. Tijdens zijn afscheid is hij ook geridderd in de Orde van Oranje-Nassau naar aanleiding van zijn inspanningen voor deze organisatie. Als hoofdsponsor van deze prachtige theaters danken we Jaap voor zijn tomeloze inzet en de plezierige samenwerking!  ❯

Pot Jonker Advocaten
Pot Jonker Advocaten
08 november 2019

De warmtetransitie van bestaande bouw

Als het definitieve Klimaatakkoord is ondertekend, moet in korte tijd de warmtetransitie worden gerealiseerd. Het doel is om in 2030 1,5 miljoen bestaande woningen te hebben verduurzaamd door deze op andere wijze te verwarmen dan met aardgas. In het Klimaatakkoord is benoemd dat daarvoor de nodige wetgeving moet worden aangepast. Zo wordt de Omgevingswet herijkt  ❯


Kroniek Bestuursprocesrecht verschenen in Advocatenblad

Net als in de voorgaande jaren hebben onze advocaten Bestuursrecht de Kroniek geschreven voor het Advocatenblad. Hierin zijn de uitspraken die in Jurisprudentie Bestuursrecht (JB) en AB Rechtspraak Bestuursrecht (AB) in de periode augustus 2018 tot en met juli 2019 zijn gepubliceerd als uitgangspunt genomen. De Kroniek inhoudelijk “We hebben net als voorgaande jaren de  ❯


Kroniek Aanbesteding gepubliceerd in Tijdschrift voor Bouwrecht

Voor de vijfde keer op rij is onze Kroniek met Adviezen van de Commissie van Aanbestedingsexperts verschenen in het Tijdschrift voor Bouwrecht  van het Instituut voor Bouwrecht. In deze Kroniek worden de Adviezen besproken die de Commissie van Aanbestedingsexperts heeft gepubliceerd op haar website in de periode van 1 juli 2018 tot 1 juli 2019.  ❯


Annotatie van Rocco Mulder bij de uitspraak van 10 juli 2019 van de rechtbank Amsterdam JOR 2019/238

De rechtbank wijst het verzoek van de gemeente Amsterdam af waarbij wordt gevorderd dat de curatoren van het Slotervaart Ziekenhuis gehouden zijn tot het verrichten van een rechtmatigheidsonderzoek. Rechtbank Amsterdam 10 juli 2019, JOR 2019/238 m.nt. R. Mulder


Verjaring leidt wel tot wijziging in de eigendomsverhoudingen, maar niet tot wijziging in de bestemming: een bijzondere last onder dwangsom

In al het stikstofgeweld, met rücksichtsloze vernietigingen door de Afdeling bestuursrechtspraak, zou je haast vergeten dat er nog andere zaken spelen, die niet over de PAS gaan en waarin nog “ouderwets” actief aan finale geschilbeslechting wordt gedaan. Een voorbeeld is de uitspraak van 9 oktober 2019, ECLI:NL:RVS:2019:3413, waarin een last onder dwangsom ter verwijdering van  ❯


Terugblik in beeld | Seminar Aardgasvrij (ver)bouwen

Inhoudelijk hebben we, middels deze blog, al uitgebreid teruggeblikt op het Seminar Aardgasvrij (ver)bouwen dat we 24 september samen met Balance organiseerden. Omdat het seminar ook mooie beelden heeft opgeleverd, blikken we hierbij ook graag met u terug in beeld. Ook de presentatie ontvangen? Wilt u ook graag de presentatie ontvangen? Mail Rachel Hoeneveld op  ❯