Kunnen bonden buiten spel worden gezet?



Kunnen bonden buiten spel worden gezet?

Enige tijd terug was groot nieuws dat supermarktketen Jumbo met de ondernemingsraad een arbeidsvoorwaardenregeling (AVR) had afgesproken. Wat minder bekend is, is dat de bonden vervolgens de gang naar de rechter gemaakt hebben en die strijd wonnen, omdat Jumbo vergeten was de CAO op te zeggen. Dat is nu alsnog gebeurd en Jumbo zegt dat zij na afloop van de CAO vrij is om de AVR toe te passen. Maar is dat wel zo? Ook containerbedrijf APMT heeft, toen overleg met de bonden niet slaagde, een eigen regeling (die overigens gunstiger was voor de werknemers!) gemaakt en ook toen gingen de bonden naar de rechter. Op 2 april 2019 heeft het Hof in Den Haag in hoger beroep uitspraak gedaan (ECLI:NL:GHDHA:2019:680). Welke lessen zijn te leren uit deze beide zaken?

Eindigt de CAO wel per de einddatum?

In een CAO wordt (ook) afgesproken hoe de CAO eindigt. Soms is dat een einde van rechtswege, maar vaker moet de CAO worden opgezegd. Wat bij Jumbo mis ging, was dat in de CAO niet duidelijk genoeg stond of deze moest worden opgezegd of automatisch eindigde. Jumbo dacht dat de CAO gewoon afliep, maar de rechter oordeelde anders, als gevolg waarvan de CAO automatische met dezelfde duur (en maximaal een jaar) was verlengd. De bonden konden dus nakoming van de CAO verlangen.

Kan de OR in de plaats komen van de bonden?

Het uitgangspunt van de wetgever is geweest dat de vakbonden en niet de ondernemingsraad over primaire arbeidsvoorwaarden gaan. Door lidmaatschap van de bond, zijn de werknemers gebonden aan de gemaakte afspraken. De OR heeft geen leden en de Wet CAO is op de OR ook niet van toepassing. Dat betekent dat de ondernemingsraad individuele werknemers niet kan binden door een afspraak te maken met de werkgever over primaire arbeidsvoorwaarden. Om met de OR afgesproken arbeidsvoorwaarden te kunnen afdwingen, moet een werkgever dus met de individuele werknemers afspraken maken.

En de afspraken in die individuele arbeidsovereenkomst, dan?

Vaak staat in de arbeidsovereenkomst een zogeheten incorporatiebeding, waarvan de essentie is dat de CAO op de arbeidsrelatie van toepassing is en dat een werknemer wijzigingen in die CAO tegen zich moet laten gelden. Door zo’n afspraak is de CAO meer geworden dan een afspraak tussen werkgevers en vakbonden, want de CAO is door het incorporatiebeding ook een individuele afspraak geworden tussen de werkgever en de werknemers. Dat betekent dat, als een CAO afloopt, de individuele werknemer nog steeds een beroep kan doen op zijn individuele contract waarin staat dat de CAO van toepassing is.

Kan afwijking van de CAO wel?

Soms heeft de CAO een zogeheten standaardkarakter. Dat betekent dat daarvan niet kan worden afgeweken. Niet ten nadele, maar ook niet ten voordele van de werknemers. In de zaak van containerbedrijf APMT vond de kantonrechter dat de CAO geen standaardkarakter had, zodat APMT de werkgelegenheidsgarantie die zij in de nieuwe regeling had opgenomen, mocht toepassen. Maar in hoger beroep oordeelde het Hof anders. Dus de werkgever mocht de voor de werknemers gunstiger arbeidsvoorwaarden niet toepassen.

Conclusie

Het is lastig om bonden buiten spel te zetten. Maar de voorvraag is natuurlijk ook of er goede redenen zijn om dat te willen. Het gevolg van strijd met de bonden kan ook zijn dat er onrust (denk bijvoorbeeld aan stakingen) op de werkvloer ontstaat. Voordat werkgevers zo’n traject in willen gaan, zullen zij goed moeten nadenken over de consequenties van hun handelwijze!

En heeft u nog vragen? Neem gerust contact met mij op: Muriel Middeldorp (tel: 023 – 5530235 / middeldorp@potjonker.nl

Vond u deze blog interessant en wilt u op de hoogte blijven? Schrijft u zich dan in voor onze nieuwsbrief.




Actueel / blog

Pot Jonker loopt de Haarlemse Grachtenloop

Afgelopen week was het weer tijd voor de Haarlemse Grachtenloop. Al ruim 15 jaar loopt het Pot Jonker-team mee met deze gezellige midzomeravondloop. Deelname is een feest “Deelname aan de Grachtenloop is altijd een feest! De voorbereidingen die je als team treft om gezamenlijk prijzen te pakken, want zo fanatiek zijn we dan wel, is heel leuk.  ❯

Pot Jonker Advocaten
Pot Jonker Advocaten
16 juli 2019

Het nieuwe stappenplan toegepast: slaagt het beroep op het vertrouwensbeginsel?

In een uitspraak van 5 juni 2019, ECLI:NL:RVS:2019:1838, past de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) het stappenplan uit haar uitspraak van 29 mei 2019 toe om te bepalen of het beroep op het vertrouwensbeginsel slaagt. Feiten Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Apeldoorn (college)  trad handhavend op tegen bouwwerken  ❯


Vrouwelijk bestuur De Jonge Balie in het Advocatenblad

Leuk om één van onze jonge advocaten namelijk mr. Rachel Hoeneveld, naar aanleiding van haar rol als secretaris van De Jonge Balie Noord-Holland, terug te zien in de meest recente uitgave van het Advocatenblad. Samen met vier andere vrouwen vormt zij het bestuur van deze vereniging voor advocaten uit Noord-Holland. “Vanuit Pot Jonker levert iedereen  ❯


Endotoxinen, zoönose, gezondheid en de noodzaak tot het opstellen van een milieueffectrapport

De vrees voor gezondheidsschade door fijn stof, endotoxinen en/of zoönosen (van dier op mens overdraagbare ziekten) speelt steeds vaker een rol bij het verlenen van omgevingsvergunningen in met name de agrarische- en veehouderijsector. Voor fijn stof zijn emissiefactoren vastgesteld voor runderen, varkens, geiten, kippen, kalkoenen, eenden, nertsen en parelhoenders. De varkenssector en met name de  ❯


Interview met Babette Blaisse over oneerlijke overheidsconcurrentie

Ter voorkoming van oneerlijke concurrentie dienen overheden die concurreren met marktpartijen zich te houden aan de gedragsregels in de Wet Markt en Overheid. Deze gedragsregels kunnen opzij worden gezet door het nemen van een algemeen belang besluit. In verschillende rechtszaken is inmiddels geprocedeerd over de vraag of de exploitatie van parkeergarages door de overheid kan  ❯


Rocco Mulder aangesteld tot curator in faillissement Indiase Jet Airways

De op één na grootse luchtvaartmaatschappij van India, Jet Airways (India) Limited, is op 21 mei 2019 door de rechtbank Noord-Holland in Haarlem in staat van faillissement verklaard met aanstelling van Rocco Mulder tot curator. Het faillissement is aangevraagd door transporteurs uit België en Luxemburg. Rocco Mulder is één van de drie bij Pot Jonker  ❯


Pot Jonker staat burgemeester Haarlemmermeer bij in kort geding OV-staking

Door de landelijke OV-staking vandaag is het voor veel mensen een uitdaging om op hun plek van bestemming te komen. Dat is niet alleen vervelend, maar kan ook tot gevaarlijke situaties leiden daar waar grote mensenmassa’s stranden. Daarom zijn we trots dat Pot Jonker advocaten de burgemeester van de Haarlemmermeer succesvol heeft kunnen bijstaan in  ❯


Pot Jonker advocaten zoekt ervaren advocaat IT, IE, privacy & e-commerce

Vanwege de groei van onze sectie IT, Intellectueel eigendom (IE), privacy en e-commerce kijken wij uit naar een ondernemende en gedreven advocaat om met ons deze praktijk verder uit te bouwen. Techsectie bij Pot Jonker Onze sectie IT, IE, privacy & e-commerce werkt voor middelgrote tot grote ondernemingen in het hogere segment, overheden en zorginstellingen.  ❯

Pot Jonker Advocaten
Pot Jonker Advocaten
24 mei 2019

Wijzigingen medisch tuchtrecht per 1 april 2019

Waarschijnlijk bent u er al mee bekend dat de Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg (Wet BIG) per 1 april 2019 is gewijzigd. Omdat een aantal van die wijzigingen vrij ingrijpend zijn, zal ik de belangrijkste veranderingen voor u op een rij zetten: Verruiming van de reikwijdte van de Wet BIG Niet alleen  ❯


Contracting als nieuwe vorm van samenwerken: het ei van Columbus

De laatste jaren is er veel te doen over allerlei nieuwe samenwerkingsvormen. Iedereen kent de klassieke arbeidsovereenkomst en uitzendrelatie. De laatste jaren was de samenwerking met zzp’ers een hot topic en momenteel staat arbeid via een platform (zoals Deliveroo) veel in de belangstelling. Daarnaast wordt weleens gesproken over problemen met contracting. Maar wat is dat  ❯